(216) Knîvilas


© 2020 Nicholas Williams

Pùb gwir gwethys / All rights reserved

Clyckya obma ha goslowes / Click here to listen


Text an recordyans / Text of the recording

Egery in dyw several fenester rag gweles an text ha goslowes i’n kettermyn.

Open in two separate windows to see the text and listen at the same time.

Knîvilas yw bronegyon pò ‘mammals’ neb a’s teves copel a dhens arâg in challa awartha hag in challa awoles a vëdh prest ow tevy. An knîvil gwelha aswonys in Kernow martesen yw an logosen pò ‘mouse’, form gùntellek logas. Yth yw an hanow-na kefys in Gerva an Kernowek Coth, in gerva Lhuyd hag in henwyn tyleryow, rag ensampyl in Trelogosek ha Ker Logas. Knîvil aral complys gans Lhuyd yw an logosen vrâs pò ‘rat’. Yma dew sort a logosen vrâs kefys in Breten Veur ha Wordhen. Yth o an logosen vrâs du pòr gebmyn bys i’n êtegves cansvledhen, pàn veu drës aberth i’n enesow-ma an logosen vrâs rudh pò ‘brown rat.’ Yth yw leverys traweythyow fatell dhegy an logosen vrâs du an whadnen pò ‘flea’ neb a veu dhe vlâmya rag plag an peswardhegves cansvledhen gelwys an ‘mernans du.’ Dell hevel, nyns yw hedna gwir, saw certan yw nag yw pobel pÿs dâ pàn wellons y logas brâs a sort vëth in aga chy pò adro dhodho. Saw lowen yw kenyver onen wàr ves pàn wrella ev gweles gwyweras pò ‘squirrels’ ow crambla wàr an gwëdh. Gwyweras yw knîvilas inwedh ha’n sort genesyk i’n enesow-ma yw an gwywer rudh. I’n dedhyow dewetha gwyweras a’n ehen-na re beu châcys in mes der an gwywer glas pò ‘grey squirrel’ devedhys dhyworth an bÿs nowyth. Sort aral a gnîvil yw an moregan pò marmot, neb yw kefys in menydhyow an Soth a Ewrop. Gwywer dor yw an moregan in gwiryoneth saw, dell yw ûsys, y gorf ev yw tewha ès gwywer gwëdh. Sort arbednyk a drib an moregan yw an pyg whyban pò ‘groundhog,’ kefys dres oll Ameryca North. Kelmys yw an best-na gans crejyans coynt Jermans Pennsylvânya. Yma an bobel ow solempnya ‘groundhog day’ pò jorna an pyg whyban, hèn yw an secùnd dëdh a vis Whevrel. Warlergh an tradycyon, mar teu an best bian in mes a’y doll ha gweles y skeus wàr an dor, awos an howl dhe vos ow spladna in ebron avàn, otta va ow tewheles aberth in y doll arta bys pedn whegh seythen moy. Saw mar ny wel an pyg whyban y skeus y honen, awos an awel dhe vos comolek, ny wra va dewheles— ha’n gwaynten a vydn dos yn avarr an vledhen-na. Knîvil aral yw an bohak pò ‘hamster’. Kyn nag usy an best-na i’n enesow-ma, aswonys ywa dhyn ny avell best bian chy. Knîvil aral whath nag yw kefys i’n enesow-ma yw an hogh gyny pò ‘guinea pig.’ Nyns yw cler prag yth ywa gelwys ‘guinea pig’ rag nyns eus colm vëth inter an best bian ha Gyny in Afryca. Yth yw an hogh gyny genesyk in Menydhyow Andês in Ameryca Soth. A les ywa na yll an hogh gyny gwil vytamîn C in y gorf y honen. Indelma yth ywa kepar ha mab den. Rag hedna yth yw an hogh gyny a brow in whythrans sciensek a glevejow mab den. Esel arbednyk a deylu an hogh gyny yw an capybara. Hèn yw an knîvil brâssa in oll an bÿs. Dell yw ûsys yth yw an capybara peswar tros’hes in hirder, dew dros’hës in uhelder hag ev a yll bos deg stôn in poster. Kynth yns y knîvilas aga dew, an capybara yw cowr in comparyson gans an logosen.