(237) 'One' in Kernowek 1


© 2020 Nicholas Williams

Pùb gwir gwethys / All rights reserved

Clyckya obma ha goslowes / Click here to listen


Text an recordyans / Text of the recording

Egery in dyw several fenester rag gweles an text ha goslowes i’n kettermyn.

Open in two separate windows to see the text and listen at the same time.

Res yw trailya Sowsnek ‘one’ dhe Gernowek in fordhow dyvers. Mars eson ny ow reckna, ena ‘one’ yw onen: onen, dew, try, peswar, h.e. Saw mars eus ‘one’ dhyrag hanow, ena udnunn yw an form ewn, rag ensampyl Tregear a lever: dre an offys a unn den pegh a dheuth wàr oll an bobel ‘through the action of one man, sin came upon all mankind.’ Res yw remembra inwedh dhe jaunjya d in dëdh ‘day’ dhe j warlergh unn: myns a dev ino unn jëdh my ha’m gwreg a wra debry ‘all that grows there I and my wife will eat in one day’ (Origo Mundi). I’n textow yma unn vab, gans vab adar mab, ow styrya ‘only son’. In Sowsnek an ger ‘one’ yw hanow ‘noun’ in ‘this one’ ha ‘that one.’ Rag trailya an dhew-na, ny a vydn leverel hebmahobma. Pana lyver yw dha lyver jy? Hebma. Pana bows a vynta gwysca? Hobma. In kepar maner gans hedna, henna; honna, hodna ‘that one’: nyns yw hedna agan carr ny ‘that one is not our car’. Me a grës fatell yw hodna y dhywros ev ‘I think that is his bicycle’. Y hyll honna, hodna, hodda ‘that one, that female’ bos ûsys rag trailya ‘she’, rag ensampyl in lavar pryntys gans Wella Pryce: Hodda nag yw vas ‘She is not good’, ow referrya, dell hevel, dhe wragh pò ‘witch.’ Pàn wrug vy trailya dhe Gernowek an novel ‘She’ gans Ryder Haggard, nyns o Hy na Hyhy compes poran rag an tîtel. Ytho me a henwys an whedhel Honna. Heb mar in Kernowek ‘these’ yw an re-ma ha ‘those’ yw an re-na. In Passio Christi ny a gav an re munys ow tenna ‘the tiny ones sucking the breast’ ha Tregear a scrif an re erel ‘the other ones.’ In Sowsnek y hyll ‘one’ bos ûsys gans hanow gwadn pò ‘adjective’, rag ensampyl ‘it is a good one’, ‘that’s a tricky one.’ In Darn an Chartour ny a red dhis y rov mowes ha fest onen deg ‘I will give you a girl and a very pretty one’In Bêwnans Meryasek ny a gav: yma dragon dyblans hag onen vrâs sur omma ‘there is definitely a dragon here and a big one indeed.’ Mowes ha dragon yw benow. Ytho warlergh onen i’n câssys-na res yw medhalhe an kensa kes-son dhyworth teg ha brâs dhe deg ha vrâs. Kebmyn in Sowsnek yw lavarow gans an ger mell dyblans kepar ha ‘the black one’, ‘the new one.’ Cales yw trailya taclow a’n par-na dhe Gernowek. In Bretonek ymowns y ow leverel an hini du ‘the black one,’ an hini nevez ‘the new one’. Wàr an patron-na yma nebes Kernowegoryon ow comendya an huny du hag an huny nowyth. Saw i’n tavas hengovek ny vëdh huny ûsys marnas gans pùb, lies ha kettep. In Kernowek moy warrantus yw dasleverel an hanow y honen. Rag ‘there were two cakes and John took the big one’, ny a vynsa leverel: yth esa dyw gâken ha Jowan a gemeras an gâken vrâs. Me a vydn côwsel moy adro dhe’n mater-ma nessa seythen.