© 2026 Nicholas Williams
Pùb gwir gwethys / All rights reserved
Clyckya obma ha goslowes / Click here to listen
Text an recordyans / Text of the recording
Egery in dyw several fenester rag gweles an text ha goslowes i’n kettermyn.
Open in two separate windows to see the text and listen at the same time.
Yma dew verb in Kernowek usy ow styrya ‘to pay’; an re-na yw pê ha tylly. Gesowgh ny dhe veras ortans an eyl warlergh y gela. Moy kebmyn yw pê ès tylly; pelha nyns usy pê ow styrya meur moy ès ‘to pay’ yn udnyk. Otobma nebes examplys a’n ger pê in mes a’n textow. Ny an pernas dhyworthys ha a’th pës pòr eredy (Passyon agan Arlùth); Gans owr pur sur me a’th pê (Bêwnans Meryasek); Wèl, wèl, me a bê an scot (Bêwnans Meryasek): Ev a bê pòr wir y wyght a owr kyn bos delyfrys (Bêwnans Meryasek); Ev yw an main eus intra Duw ha den, neb a bës agan raunson dhe Dhuw an Tas (Tregear). In udn tyller in Bêwnans Meryasek yma styr metaforek dhe’n verb pê, pàn lever an turont: Dh’aga herhes mars ama, me a’s pê in dann onen. Ena yma va ow mênya y whra va aga rewardya der aga stewany gans gwelen a bredn onen, hèn yw a ‘ash wood.’ Istynyans aral dhe styr an verb pê yw gwelys kefrÿs i’n lavar gans an gnas-er verbek, hèn yw pÿs dâ, lavar usy ow sygnyfia ‘pleased, contented’, rag ensampel: Maria, mamm ha gwerhes, Maria dâ y whodhes a’n charj pÿs dâ my ny nyns ov (Bêwnans Meryasek); pÿs dâ ov a’n gowethas i’n tor’-ma pòr eredy (Bêwnans Meryasek); Me yw pÿs dâ magata (Bêwnans Ke). Res yw dhyn remembra kefrÿs fatell eus hanow kefys i’n textow neb yw dhe gelmy gans pê: hèn yw pêmont ‘payment’, rag ensampel: Y fowns unver intredha kepar ha dell wovynny deg warn ugans a vona in unn pêmont y whrêns ry (Passyon agan Arlùth); Prederowgh helma dëdh breus pêmont dhymmo gwrewgh yn sur (Bêwnans Meryasek); Pàn vo an vreus why a wor an pêmont nahens ny vëdh (Bêwnans Meryasek). Yma an ger tylly ow mênya ‘to owe’, ‘to be worth’, ‘to be obliged to’ ha ‘to pay’. Gesowgh ny dhe veras orth an styryow-na an eyl warlergh y gela. Kensa ‘to owe’, rag ensampel An eyl dhodho a della pymp cans dynar monies (Passio Christi). ‘To be worth’, rag ensampel in Pandra dal oll ow rychys? (Bêwnans Meryasek) ha Ow box mennaf dhe derry a dal meur a vona dâ (Passio Christi); ‘To be obliged to’, rag ensampel in ny dal dhis cavanscusa dre dha wreg y vos terrys (Origo Mundi); Ny an pobel oll a dal gwil an pëth ujy e ow lawl dha ny de Sul (JTonkin); ha Ny dal dywgh gwil treven wàr an treth (JJenkins). Wostallath yma tylly ow styrya ‘to pay, to recompense’, rag ensampel in, Unn dëdh a dheu eredy ma’n talvedhaf oll dhywgh why kemmys enor dhymm yw gwrÿs (Passio Christi) ha Crist Jesu dis re’n talla (Bêwnans Meryasek).