Devyn mes a Whedhlow Jacob ha Wilhelm Grimm
Lymnans gans Robert Anning Bell
Kernowek © 2019 Ian Jackson

I’n termyn eus passys y feu logosen, edhen, ha selsygen kescowetha, ow sensy mêny kemmyn, ow pêwa cosel brav, hag owth encressya marthys aga dâ. Ober an edhen o neyja pùb jorna aberth i’n coos ha dry cunys tre. Res o dhe’n logosen don dowr, cuna an tan, ha settya an bord, mès res o dhe’n selsygen kegy.
Seul a vo re wynn aga bÿs, y fedhons y prest hirethek warlergh neb tra nowyth. Unn jëdh an edhen a vetyas gans ken edhen, ha whedhla y cyrcùmstancys bryntyn ha bôstya anedha. An edhen aral, bytegyns, a’n crias gocky fol dre rêson y ober cales, ow leverel fatell esa dhe’n dhew chy negys êsy. Rag pàn wrug an logosen hy than solabrÿs ha don hy dowr, y fedha hy ow mos ajy dh’y rom bian ha powes erna ve hy gelwys dhe settya an bord. Gortos ryb an pot a wre an selsygen, ow qwetyas bos an vytel kegys yn tâ, ha, pàn o prÿs kynyewel ogasty, y fedha hy ow rolya hy honen unweyth hag arta der an bros pò dre’n losow hag indella amanynnys vowns y, sellys, ha parys. Pàn o an edhen devedhys tre ha’y vegh gorrys dhe’n leur, yth esens y owth esedha rag debry, ha wosa y dhe worfenna an boos, y fedhens y ow cafos gwalgh a gùsk bys i’n nessa myttyn, ha splann o aga bêwnans.
Ternos an edhen, kentrynnys gans an edhen aral, ny veu whensys dhe neyja i’n coos, hag ev ow leverel y vos servont nans o termyn hir lowr, ha’y vos mockyes gansa, ha dell o res dhedha keschaunjya worteweth, ha whilas araya an dra in ken maner. Ha kynth esa an logosen ha’n selsygen kefrÿs ow pesy pòr dhywysyk, stowt veu an edhen, ha leverel bos res y brevy. Y whrussons têwlel prenn in y gever, ha’n prenn a godhas wàr an selsygen dhe dhon cunys, y feu an logosen an gegynores, ha res o dhe’n edhen dry dowr.
Pandra wharva? An selsygen vian êth in mes tro ha’n coos, an edhen bian a wrug cuna an tan, an logosen a waitya ryb an pot ha, hy honen oll, gortos bys may teffa Selsygen Sêmly dhe dre, ha dry cunys rag an nessa jorna. Saw an selsygen vian a strechyas mar hir wàr an fordh, mayth esa own dhedha, oll aga dew, bos neppÿth amyss, hag i’n air y whrug an edhen neyja pols in mes rag hy metya. Bytegyns, ev a vetyas wàr an fordh, ha nyns o napell, neb unn ky. Re beu an selsygen druan assaultys gans hemma, avell pray lafyl, ha sêsyes ha colenkys. An edhen a gùhudhas an ky a dhrog-ladrynsy noth, saw euver o geryow, rag an ky a wrug leverel ev dhe gafos an selsygen dell esa ow ton lytherow fugyes, ytho y’n jeva gwir dhe dhyberhenna hy bêwnans anedhy.
Yn trist an edhen a gùntellas an cunys in bàn, neyja tre, ha derivas myns a welas hag a glêwas ev. Troblys êns y yn frâs, mès unverhës dell vynnens gul oll aga ehen ha remainya warbarth. Ytho an edhen a settyas an bord, ha’n logosen a wrug obery an vytel, ha porposys veu hy dh’aga farusy, ha dhe worra hy honen i’n pot dell o an selsygen ûsys dhe wul, ha dhe rolya ha dhe gramyas i’n losow rag aga hemysky; saw kyns ès hy dhe hedhes bys i’ga cres hy a veu lettyes, ha kellys o hy crohen ha’y bêwnans i’n assay.
Pàn deuth an edhen rag don an kynnyow ajy, nyns esa kegynores dhe weles. In y awhêr an edhen a wre têwlel an cunys omma ha dy, gelwel ha sarchya, mès nyns o kegynores vÿth dhe drouvya! Drefen y fowt preder, an cunys a gemeras tan, may feu faclyans uthyk; an edhen a fystenas rag kerhes dowr, saw an kelorn a dhroppyas in pith an fenten, hag ev ow codha aberveth ganso, ha ny ylly diank, mès res o dhodho budhy i’n tyller-na.
GERVA - GLOSSARY
Definitions have generally been confined to those relevant for the story. To keep the glossary to a manageable length the listing excludes the most common words. These are best looked up in Gerlyver Kescows (Ian Jackson).
On-line at https://www.skeulantavas.com/vocabulary/gerlyver-kescows-2nd-edition
If you need grammar, by far the most helpful book is Desky Kernowek (Nicholas Williams, Evertype 2012).
The system of notation in the following list is the same as in Gerlyver Kescows 2nd edition. In particular, the symbol ‖ indicates a word with two stresses of more or less equal force, and an underlining shows a single stress when it does not fall on the penultimate syllable of the word.
amanynna v butter
amyss adv wrong, amiss
awhêr m distress
begh m behow burden
colenky v swallow [whole]
cuna v set light to (fuel)
dâ m possessions
drog-ladrynsy m robbery
droppya v drop
encressya v increase
faclyans m conflagration
fugya v fake, forge
gwalgh m fill
gwil oll y ehen phr do one’s best
kegynores f kegynoresow cook (female)
kentrynna v spur, prompt
kynyewel v dine
napell adv a long time with express negative
pray m prey
prenn m prennyer lot
salla v salt
sarchya v search for
sêsya v seize
stowt adj stubborn
tôwlel prenn phr cast lots
vytel col food
whedhla v tell, relate